वृत्त क्रमांक

खरीप हंगाम 2026 साठी सुधारित पीक विमा योजनेत सहभागी होण्याची अंतिम मुदत 31 जुलै 2026 पर्यंत 

नांदेड दि. 13 जुलै :- प्रधानमंत्री पीक विमा योजना ही अधिसूचित केलेल्या पिकांसाठी केवळ अधिसूचित क्षेत्रासाठी लागू असेल. ही योजना कर्जदार, तसेच, बिगर कर्जदार शेतकऱ्यांना ऐच्छिक आहे. अधिसूचित क्षेत्रातील अधिसूचित पिकासाठी खातेदारांचे व्यतिरिक्त कुळाने अगर भाडेपट्टीने शेती करणारे शेतकरी या योजनेत भाग घेण्यास पात्र आहेत. मात्र भाडेपट्टीने शेती करणारास नोंदणीकृत (रजिस्टर्ड) भाडेकरार पीक विमा संकेतस्थळावर अपलोड करणे बंधनकारक आहे. 

ׯÖÛú ×¾Ö´ÖÖ ³Ö¸üÞµÖÖ“Öß †Ó×ŸÖ´Ö ×¤ü®ÖÖÓÛú 31 •Öã»Öî 2026 †ÃÖã®Ö µÖÖ ´Ö¬µÖê ÛúÖêÞÖŸµÖÖÆüß ¯ÖÏÛúÖ¸ü“Öß ´Öã¤üŸÖ¾ÖÖœü ×´ÖôûÞÖÖ¸ü ®ÖÃÖ»µÖÖ®Öê ¿Öê¾Ö™ü“µÖÖ ×¤ü¾ÖÃÖÖÓ“Öß ¾ÖÖ™ü ®Ö ²Ö‘ÖŸÖÖ अधिकाधिक शेतकऱ्यांनीपिक विमा योजनेमध्ये सहभागी होण्याचे आवाहन जिल्हा अधिक्षक कृषी अधिकारी, नांदेड µÖÖÓ®Öß Ûêú»Öê †ÖÆêü.

या योजनेअंतर्गत शेतकऱ्यांनी भरावयाचा विमा हप्ता खरीप हंगामासाठी २ टक्के, रब्बी हंगामासाठी १.५ टक्के तसेच खरीप व रबी हंगामातील नगदी पिकांसाती ५ टक्के असा मर्यादित ठेवण्यात येत आहे. या योजनेअंतर्गत खरीप हंगाम २०२६ व रब्बी हंगाम २०२६-२७ या १ वर्षासाठी सर्व अधिसूचित पिकांसाठी जोखिमस्तर ७० टक्के असा निश्चित करण्यात आला आहे. अधिसूचित क्षेत्रातील अधिसूचित पिकांचे उंबरठा उत्पादन हे मागील ७ वर्षापैकी सर्वाधिक उत्पादनाध्या ५ वर्षांचे सरासरी उत्पादन गुणीले त्या पिकाचा जोखिमस्तर विचारात घेवून निश्चित केले जाईल, या योजनेत मृत शेतकऱ्यांच्या नावे, तसेच, इतर अवैध मार्गानी विमा काढला गेल्यास तो अर्ज रद्द करण्यात येईल. योजनेमध्ये सहभागासाठी शेतकऱ्यांना ओळखपत्र क्रमांक असणे अनिवार्य आहे. 

जोखमीच्या बाबी

योजनेअंतर्गत खरीप हंगामाकरिता पीक पेरणीपासून काढणीपर्यतच्या कालावधीत विविध नैसर्गिक आपत्ती किंवा पिक उत्पादनावर विपरीत परिणाम करणाऱ्या इतर बाबींमुळे हंगामाच्या शेवटी, पीक कापणी प्रयोग आधारे/ तांत्रिक उत्पादन आधारे, सदर महसूल मंडळामध्ये पिकाच्या उंबरठा उत्पादनाच्या तुलनेत येणारी घट गृहीत धरून नुकसान भरपाई देय राहील. 

समाविष्ट पिके व विमा हप्ता

ज्वारी पिकासाठी विमा संरक्षित रक्क प्रति हे. 33 हजार, शेतकरी हिस्सा 660 रुपये प्रति हे. याप्रमाणे सोयाबीन पिकासाठी 62 हजार 500 शेतकरी हिस्सा 1 हजार 250, मूग 30 हजार रुपये शेतकरी हिस्सा 600 रु., उडीद 27 हजार रुपये शेतकरी हिस्सा 270 रु., तूर 47 हजार रुपये शेतकरी हिस्सा 940 रु., कापूस 65 हजार रु. शेतकरी हिस्सा 1 हजार 300 रुपये प्रति हे. राहील. 

 

महत्वाच्या बाबी

नांदेड जिल्ह्यामध्ये  इफ्को टोकियो जनरल इन्शुरन्स कंपनी लि. पत्ता : नववा मजला, ऑफिस ए, नेक्सस वेस्टेंड, सेक्टर १, बिल्डिंग ए, सर्वे नंबर १६९/१, परिहार चौकाजवळ, डीपी रोड, औंध, पुणे- ४११ ००७ व (ई-मेल: supportagri@iffcotokio.co.in)या विमा कंपनी मार्फत हि योजना राबविण्यात येणार आहे. 

योजनेत सहभागी होऊ इच्छिणारे बिगर कर्जदार शेतकरी आपल्या विमा प्रस्तावाची आवेदन पत्रे भरून व्यापारी बँकांच्या स्थानिक शाखेत / प्रादेशिक ग्रामीण बँकेत / प्राथमिक कृषि पत पुरवठा सहकारी संस्था आपले सरकार सेवा केंद्र/ विमा कंपनीच्या अधिकृत विमा प्रतिनिधी किंवा विमा मध्यस्थामार्फत विमा हप्ता रकमेसह सादर करतील.

Ûú•ÖÔ¤üÖ¸ü ¿ÖêŸÖÛú·µÖÖÓ®ÖÖ µÖÖê•Ö®ÖêŸÖ ÃÖÆü³ÖÖÝÖß ÆüÖêÞµÖÖ“ÖÖ / ®Ö ÆüÖêÞµÖÖ“ÖÖ ¯ÖµÖÖÔµÖ ˆ¯Ö»Ö²¬Ö †ÖÆêü. ¿ÖêŸÖÛú¸üß µÖÖê•Ö®ÖêŸÖ ÃÖÆü³ÖÖÝÖ ®ÖÖë¤ü×¾ÖÞµÖÖÃÖ ‡“”ãûÛú ®ÖÃÖê»Ö ŸÖ¸ü ŸÖÃÖê ‘ÖÖêÂÖÞÖÖ¯Ö¡Ö µÖÖê•Ö®ÖêŸÖᯙ ÃÖÆü³ÖÖÝÖß ÆüÖêÞµÖÖ“µÖÖ †Ó×ŸÖ´Ö ´Öã¤üŸÖß“µÖÖ ÃÖÖŸÖ ×¤ü¾ÖÃÖ †ÝÖÖê¤ü¸ü¯ÖµÖÕŸÖ ¤êüÞÖê †Ö¾Ö¿µÖÛú †ÖÆêü. •Öê ¿ÖêŸÖÛú¸üß µÖÖê•Ö®ÖêŸÖ ÃÖÆü³ÖÖÝÖß ®Ö ÆüÖêÞÖê ²ÖÖ²ÖŸÖ ‘ÖÖêÂÖÞÖÖ¯Ö¡Ö ¤êüÞÖÖ¸ü ®ÖÖÆüßŸÖ µÖÖ ÃÖ¾ÖÔ शेतकऱ्यांना योजनेमध्ये सहभाग बंधनकारक मानला जाईल.

×¾Ö´ÖÖ µÖÖê•Ö®Öê†ÓŸÖÝÖÔŸÖ •ÖÖê×ÜÖ´Ö߆ӟÖÝÖÔŸÖ ×®Ö׿“ÖŸÖ ÆüÖêÞÖÖ¸êü ®ÖãÛúÃÖÖ®Ö ³Ö¸ü¯ÖÖ‡Ô Æüß Ûëú¦ü ¿ÖÖÃÖ®ÖÖ“µÖÖ ´ÖÖÝÖÔ¤ü¿ÖÔÛú ÃÖã“Ö®ÖꓵÖÖ †™üß ¾Ö ¿ÖŸÖᓵÖÖ †×¬Ö®Ö ¸üÖÆæü®Ö ×®Ö׿“ÖŸÖ Ûêú»Öê •ÖÖŸÖê. ÆÓüÝÖÖ´ÖÖŸÖ ‘ÖêÞµÖÖŸÖ †Ö»Ö껵ÖÖ ×¯ÖÛú ÛúÖ¯ÖÞÖß ¯ÖϵÖÖêÝÖÖŸÖæ®Ö ¯ÖÏÖ¯ŸÖ ÆüÖêÞÖÖ·µÖÖ ÃÖ¸üÖÃÖ¸üß ˆŸ¯Ö®®ÖÖ“Öß ŸÖã»Ö®ÖÖ Æüß ˆÓ²Ö¸üšüÖ ˆŸ¯Ö®®ÖÖ¿Öß Ûú¹ý®Ö ÆÓüÝÖÖ´ÖÖ“µÖÖ ¿Öê¾Ö™üß ®ÖãÛúÃÖÖ®Ö ³Ö¸ü¯ÖÖ‡Ô ×®Ö׿“ÖŸÖ Ûú¸üÞµÖÖŸÖ µÖêŸÖê. सुधारित प्रधानमंत्री पीक विमा योजनेमध्ये शेतकरी सहभागासाठी प्रति अर्ज किमान ०.१० हेक्टर मर्यादा राहील.

 बोगस पीक विमा प्रकरणात फौजदारी कारवाई करणे

ज्या सर्व्हे नंबरसाठी व क्षेत्रासाठी पीक विमा काढण्यात आलेला आहे, त्या क्षेत्राच्या ७/१२ उताऱ्यावर शेतकऱ्याचे नाव नसणे, बोगस ७/१२ व पीक पेरा नोदीच्या आधारे पीक विम्याची बोगस प्रकरणे करणे, दुसऱ्या शेतकऱ्याच्या संस्थेच्या क्षेत्रावर बोगस भाडेकरारद्वारे योजनेत सहभाग घेणे, विहित भाडेकरार न करता परस्पर विमा उतरवणे अशा बाबी निदर्शनास आल्यास अशा प्रकरणात सबंधित दोषर्षीवर कायदेशीर कार्यवाही करण्यात येईल. तसेच, महसूल दस्तऐवजामध्ये फेरफार करून शासनाचे फसवणूकीच्या प्रयत्नाबाबत गुन्हे दाखल करण्यात येतील. बोगस किंवा फसवणूकीच्या उद्देशाने विमा घेतल्याचे आढळून आल्यास, संबंधित अर्जदारास पीक विमा योजना, नमो शेतकरी महासन्मान योजनेसारख्या DBT द्वारे लाभ देण्यात येणाऱ्या कृषि विभागाच्या योजनांचा लाभ घेण्यापासून पाच वर्ष बंदी घालण्यात येईल.

 डिजिटल पीक सर्वेक्षण

पीक विमा नुकसान भरपाईसाठी शेतकऱ्यांनी डिजिटल पीक सर्वेक्षण अंतर्गत पीकांची नोंद करणे बंधनकारक राहील. विमा योजनेत विमा घेतलेले पीक व डिजिटल पीक सर्वेक्षण नोंदविलेले पीक यामध्ये तफावतीचा मुद्दा उद्भवल्यास डिजिटल पीक सर्वेक्षणामध्ये नोंदविलेले पीक अंतीम गृहीत धरण्यात येईल. तसेच, डिजिटल पीक सर्वेक्षण व प्रत्यक्ष पेरलेले पीक यामध्ये विसंगती आढळून आल्यास, विमा अर्ज कोणत्याही टप्प्यावर रद्द करण्यात येईल. 

अर्ज करण्यासाठी आधार क्रमांक आवश्यक आहे, पिक विम्यातील अर्ज हा आधार वरील नावाप्रमाणेच  असावा, पिक विम्यातील नुकसान भरपाई ही केंद्र शासनाच्या विमा पोर्टल द्वारे आधार संलग्न बँक खात्यामध्ये करण्यात येते. यासाठी आपले बँक खाते आधार संलग्न पेमेंट मिळण्यासाठी अधिकृत असणे आवश्यक आहे. याकरिता आपले बँक मॅनेजर माहिती देऊ शकतात , आधार कार्ड वरील नाव व बँक खात्यावरील नाव सारखे असावे.

ׯÖÛú ×¾Ö´ÖÖ µÖÖê•Ö®ÖêŸÖ ÃÖÆü³ÖÖÝÖß ÆüÖêण्याÃÖÖšüß †Ö¬ÖÖ¸ü ÛúÖ›Ôü, ²ÖòÛú ¯ÖÖÃÖ²ÖãÛú, ׯÖÛú ¯Öê¸üÖ Ã¾ÖÓµÖ ‘ÖÖêÂÖÞÖÖ¯Ö¡Ö, 7/12, आठ अ, शेतकरी ओळखपत्र क्रमांक या ÛúÖÝÖ¤ü¯Ö¡ÖÖÓ“Öß †Ö¾Ö¿µÖकता आहे. योजनेच्या अधिक माहितीसाठी नजीकच्या उपविभागीय कृषी अधिकारी कार्यालय, तालुका कृषी अधिकारी कार्यालय, विमा प्रतिनिधीशी संपर्क साधावा.

000000